Kees van Dusseldorp

Heeft een eunuch een hoge stem?

Heeft een eunuch een hoge stem?

In de preek over Handelingen 8 noemde u terloops dat een eunuch een hoge stem heeft. Klopt dat medisch gezien ook?

Het woord ‘eunuch’ betekent letterlijk ‘gesnedene’, dat wil zeggen ‘gecastreerde’. Het is bekend dat gecastreerde slaven in het oosten werden ingezet in de bewaking en bediening van de vrouwen in het paleis. Het zou kunnen zijn dat het woord ‘eunuch’ later een aanduiding werd voor hoge ambtenaren aan het hof, die niet persé gecastreerd hoefden te zijn. Maar toch wordt hier in het algemeen wel vanuit gegaan. In de Bijbel komen we de eunuch tegen in Handelingen 8, maar ook in Ester 2.

In Levitikus 21:20 is bepaald dat een eunuch niet aan de tempeldienst mocht meedoen. Voor hen staat in Jesaja 56:3-5 een bijzondere belofte dat een eunuch die de Heer dient, iets beters krijgt dan zonen en dochters: een eeuwige naam in de tempel van God.

Castratie wordt in onze cultuur eigenlijk alleen toegepast op medische gronden en bij volwassen mannen. Behalve onvruchtbaarheid wordt ook de productie van mannelijke hormonen geremd. Als castratie wordt uitgevoerd vóór de puberteit, blijft de stem hoog, komt er geen haargroei en zal de eunuch minder lust tot seks en agressie hebben. In het verleden werd in het Westen castratie wel eens toegepast bij goede jongenssopranen, die daarmee beroemd konden worden.

Het treft dat de eunuch in Handelingen 8 Jesaja 53 aan het lezen is. Het kan haast niet anders dan dat hij zichzelf in die woorden herkent: ‘als een schaap naar de slacht geleid, vernederd, geen toekomst op aarde’. Daardoor krijgt de verkondiging van Jezus Christus voor hem een bijzondere klank: Jezus heeft ook zíjn lijden op zich genomen. Als hij Jezus volgt, krijgt zijn leven een nieuwe wending.